Kwiat goździkowca (Flos Caryophylli)

Goździkowiec to wiecznie zielone drzewo rosnące w klimacie tropikalnym. Głównymi producentami goździków są: Indonezja, Malezja, Tanzania, Sri Lanka i Madagaskar. Pączki kwiatowe zerwane z drzewa goździkowego tuż przed kwitnieniem, to właśnie popularne w naszej kuchni goździki. Jest to jedna z bardziej znanych i najstarszych w dziejach ludzkości przypraw. Od tysiącleci goździki służyły nie tylko do celów kulinarnych, ale i leczniczych. We wschodnich kulturach lekarze zalecali je przy biegunkach, niestrawności, grzybicy, a także przy wyczerpaniu nerwowym i bólach różnego pochodzenia. Do dziś olejek eteryczny z goździków ma szerokie zastosowanie w ziołolecznictwie i w stomatologii, zwłaszcza jako środek przeciwbólowy.

Charakterystyka rośliny

Niewielkie, wiecznie zielone drzewka goździkowca nie przekraczają 20 m wysokości. Pełną dojrzałość osiągają dopiero po dwudziestu latach, ale potem owocują przez około pięćdziesiąt lat. Zebrane, jeszcze jasne pączki kwiatowe, suszy się w pełnym słońcu, aż uzyskają brunatną barwę. Najlepszą jakość mają goździki azjatyckie - mają dużą zawartość olejków eterycznych, są ciężkie i "mięsiste"

Substancje lecznicze

Pąki goździkowca zawierają: olejki eteryczne (14 - 20%), garbniki, tłuszcze, żywice. Zawierają też liczne minerały, takie jak: żelazo, fosfor, wapń, potas, witaminy A i C.

Działanie lecznicze

Olejek goździkowy jest silnym przeciwutleniaczem, skutecznie zapobiega uszkodzeniom komórek i chroni je przed działaniem wolnych rodników, oczyszcza także organizm z toksyn. Dzięki temu zostaje spowolniony proces starzenia się organizmu i powstawania nowotworów.
Goździki mają właściwości antyseptyczne, więc w czasie infekcji, np. górnych dróg oddechowych, napar sporządzony z goździków pomoże zwalczyć dolegliwości związane z tą chorobą. Mają też działanie przeciwwirusowe i antybakteryjne. Profilaktycznie można żuć goździki, aby uchronić się przed zachorowaniem na grypę. W ten sposób można też niwelować przykry zapach z ust po zjedzeniu czosnku.
Związki zawarte w goździkach wzmagają apetyt, znoszą wzdęcia i nadfermentację w jelitach. W przewodzie pokarmowym działają przeciwbólowo, przeciwpasożytniczo i przeciwgrzybiczo. Maści z dodatkiem olejku goździkowego użyte zewnętrznie pomagają w gojeniu się ran i oparzeń. Zapachu goździków nie lubią mole, pajęczaki i różne owady. Najlepszym "odstraszaczem" uporczywej muchy, komara czy moli jest zapach cytrusów, w które powbijamy goździki. Są to przy okazji naturalne odświeżacze powietrza. Mogą też służyć jako ozdoba.

Goździk w kuchni

W kuchni goździki mają szerokie zastosowanie. Można dodawać je do potraw słodkich i pikantnych, ale zawsze z umiarem. Goździki mają tak intensywny smak i aromat, że ich nadmiar może "zepsuć" nawet najlepsze danie. Goździki są doskonałą przyprawą do win i likierów oraz kompotów owocowych (zwłaszcza z gruszek i śliwek). Sproszkowane dodaje się do kruchych ciasteczek, pierników, cukierków. Niepowtarzalnego smaku i aromatu nadaje odrobina olejku goździkowego nadzieniom do ciast.
Goździki można używać do różnego rodzaju pasztetów, pieczeni, sosów, do czerwonej kapusty, buraczków i dyni. Mają też zastosowanie w wędliniarstwie i w przetwórstwie rybnym. Wchodzą w skład przyprawy curry.

Napar z goździków

1 łyżeczkę rozdrobnionych goździków zalać 1 szklanką wrzącej wody. Parzyć pod przykryciem 20 minut.
Pić 2-3 razy dziennie po pół szklanki lub używać do płukania jamy ustnej i gardła.

Piwny grzaniec z goździkami

 

  • 0,5 l piwa
  • 3 goździki
  • 1 łyżka soku malinowego
  • 2 łyżeczki miodu
  • szczypta cynamonu i imbiru

Wszystkie składniki wymieszać i podgrzewać na małym ogniu, tak aby się nie zagotowały. Grzaniec pić gorący, aby się rozgrzać, dla oczyszczenia organizmu, a także dla poprawy humoru.

 

Kotlet schabowy w sosie śliwkowym

Składniki:

  • 4 kotlety schabowe
  • 1 1/2 łyżki powideł śliwkowych
  • 1 łyżka mąki ziemniaczanej
  • 2 łyżki masła
  • 1 szklanka bulionu
  • 1 goździk
  • 1/2 łyżeczki cukru
  • sól

Kotlety rozbić, oprószyć solą i mąką. Smażyć na maśle na złoty kolor. Do garnka włożyć powidła, zalać bulionem, dodać goździk, doprawić solą i cukrem. Gotować 5 minut, potem przełożyć usmażone kotlety wraz z tłuszczem do sosu śliwkowego. Dusić pod przykryciem 20 minut.

 

Podobne

Dziurawiec zwyczajny - złoto rośnie na ugorach
zastosowanie: niepokoje, depresje, stres

Nasiona lnu - osłaniają przewód pokarmowy, walczą z zaparciami
zastosowanie: choroba wrzodowa, zaburzenia trawienne, zaparcia

Poczuj miętę do mięty
zastosowanie: zaburzenia trawienne, brak apetytu, wzdęcia

Najnowsze

Czarnuszka siewna "leczy wszystko oprócz śmierci"
Lawenda - zioło na trawienie, uspokojenie, ponadto odstrasza komary i mole
Jagody acai